İyi Huylu Prostat Büyümesi için İlaç Tedavisi
Doç. Dr. Uygar Miçooğulları, FEBU · İzmir Üroloji ve Androloji
Prostatınız ne büyüklükte?
Ürologların muayenede de kullandığı benzetmeyle: kaydırıcıyı hareket ettirin, prostat büyüdükçe genellikle hangi tedavilerin değerlendirildiğini görün.
Prostat boyutu tek başına tedaviyi belirlemez; şikâyetlerin şiddeti, idrar akım hızı, mesanede kalan idrar ve muayene birlikte değerlendirilir.
Ceviz 20–25 g
Normal erişkin prostat boyutu. Şikâyet yoksa tedavi gerekmez; 50 yaşından sonra düzenli ürolojik kontrol önerilir.
Şikâyetlerinizi ölçün: IPSS testiMandalina 30–50 g
Hafif–orta büyüme. Şikâyetler hafifse yaşam tarzı önerileri ve izlem; şikâyetler belirginse ilaç tedavisi genellikle ilk adımdır.
İlaçla prostat tedavisiPortakal 50–80 g
Orta–ileri büyüme. İlaçla yeterli rahatlama olmazsa ya da idrar yapamama, tekrarlayan enfeksiyon veya mesane taşı gibi sorunlar varsa cerrahi değerlendirilir: kapalı prostat ameliyatı (TUR-P) veya lazer.
Kapalı prostat ameliyatı (TUR-P)Greyfurt 80–130+ g
İleri büyüme. Lazerle prostat ameliyatı (HoLEP / ThuFLEP) prostat boyutundan bağımsız uygulanabildiği için bu boyutlarda öne çıkar; çoğu hastada açık ameliyata gerek kalmaz.
Lazerle prostat ameliyatı
İyi huylu prostat büyümesi tanısı konulan hastalara ilaç tedavisi önerilir. Bu tedavi, belirtiler rahatsız edici düzeyde olduğu ve yaşam kalitesini etkilediği zaman önerilir.
BPH ile ilişkili belirtilerin tedavisinde çeşitli ilaç grupları kullanılır:
Bitkisel ilaçlar
Alfa-blokerler
5 Alfa-redüktaz inhibitörleri (5ARI)
Muskarinik reseptör antagonistleri (MRA)
Fosfodiesteraz 5 inhibitörleri (PDE5)
Bu ilaçların kombinasyonları
Her bir grup ilaç farklı bir yoldan etkisini gösterir ve farklı etki ve yan etkilere sahiptirler.
Bitkisel İlaçlar
Kabak çekirdeği, Güney Afrika yıldız otu, Afrika kuş üzümü Çavdar poleni bu gruptaki ilaçlardandır. Ne kadar etkin oldukları da net değildir. Çok fazla sayıda bitkisel ilaç olduğu için, kullanımları konusunda özel bir öneri yapılamaz. Doktorunuzun tavsiyesini almadan bitkisel ilaç kullanmamalısınız.
Alfa-blokerler
Alfa-blokerler, prostatın düz kaslarını gevşeterek belirtileri ve idrar akışını iyileştiren bir grup ilaçtır. BPH’si olan erkeklere en sık önerilen ilaç grubudur.
Alfuzosin, Doxazosin, Tamsulosin, Terazosin, Silodosin bu gruptaki ilaçlardandır.
İlaçlar tam etkilerini genellikle birkaç haftada gösterir. Alfa-blokerler prostatın boyutunu küçültmez veya büyümesini önlemez. Bazı hastalar sonuçta belirtilerinin giderilmesi için cerrahi müdahaleye ihtiyaç duyacaktır.
Alfa-blokerlerin yan etkileri hafiftir ve uzun süre kullanılmalarına rağmen çoğu hastada herhangi bir yan etki ortaya çıkmaz. Yan etki gözlenen hastalar güçsüzlük (asteni), baş dönmesi ve hafif düşük kan basıncı (hipotansiyon) bildirmektedir.
Alfa-bloker ayrıca retrograd ejakülasyona (meninin idrar kesesine boşalması) yol açabilir. Bu sık olmayan bir yan etkidir ve tedavi sonlandırıldığı zaman kaybolacaktır.
5 Alfa-redüktaz inhibitörleri
5 alfa-redüktaz inhibitörleri (5ARI) prostatın büyümesini önleyen ve hatta küçülmesine sebep olabilen bir grup ilaçtır. Bu ilaçlar prostat 40 mililitreden büyükse daha etkindir ve prostat büyümesi rahatsız edici belirtilere sebep olduğu zaman reçeteyle verilir. Bu ilaçlar üriner retansiyon riskini ve cerrahi müdahale gereksinimini azaltabilir. Belirtileri düzeltmesi çok uzun zaman alacağı için, 5ARI, 1 yıldan uzun süren tedavilerde önerilir.
2 tür 5ARI bulunur ve hepsi de benzer sonuçlar verir: Dutasterid ve Finasterid
Bu ilaçların yan etkileri esas olarak cinsel fonksiyonlar ile ilgilidir. Bunlar ilişkinin sürdürülmesinde azalma, erektil disfonksiyon (sertleşme bozukuğu) ve boşalma problemleridir. Yan etkiler çok sık değildir ve tedavinin kesilmesi ile kaybolur. 5ARI kullanımının prostat kanseri riskini artırabileceğine dair kanıtlar bulunmaktadır. 5ARI yan etkilerinden dolayı genellikle orta veya şiddetli belirtileri olan hastalara önerilir.
Muskarinik reseptör antagonistleri
Muskarinik reseptör antagonistleri (MRA) mesanenin anormal kasılmalarını azaltan bir grup ilaçtır. Erkeklerde BPH’den kaynaklanan sıkışma belirtilerine karşı fayda sağlayabilir. Mesane tam olarak boşalamıyorsa ve idrar yapma sonrası mesanede çok fazla idrar kalıyorsa bu ilaçlar genellikle reçete edilmez. Birkaç MRA tipi vardır:
Darifenasin Fesoterodin Oxibutinin Propiverin Solifenasin Tolterodin ve Tropisyum klorid bu gruptaki ilaçlardandır.
MRA’nin yan etkileri genelde hafiftir. Bunlar ağızda ve gözde kuruluk, kabızlık, idrar yapma güçlüğü, soğuk algınlığı belirtileri, bulanık görme, baş dönmesidir.
Fosfodiesteraz 5 inhibitörleri
Fosfodiesteraz 5 inhibitörleri (PDE5I) erektil disfonksiyonun tedavisinde kullanılan ilaçlardır. Bu ilaçlar ayrıca BPH ile ilişkili belirtileri de iyileştirebilir. PDE5I’nin 3 tipi vardır: Sildenafil Tadalafil Vardenafil
Erektil disfonksiyonu olan erkeklerin yanı sıra prostat büyümesi belirtileri olan erkekler de PDE5I ile tedaviden fayda görebilirler.
PDE5I’ler baş ağrısı, baş dönmesi, hazımsızlık gibi yan etkilere sebep olabilir. PDE5I’lerinin alfa-blokerlerden doxazosin veya terazosin gibi bazı ilaçlarla kullanılmamalıdır. Özellikle kalp sorunları olan erkeklerde de kullanımı ciddi sorunlara yol açabilir.
Kontrol edilemeyen tansiyon problemi olan veya böbrek yetmezliği olan erkeklerde kullanmamalıdır. PE5I kullanımı sonrası görme kaybı yaşarsanız, doktorunuza danışınız.
PDE5I’lerin yan etkileri ve kullanılmamaları gereken durmlar hakkındaki şüphelerinizle ilgili olarak mutlaka doktorunuza danışınız.
İlaç Kombinasyonları
Doktorunuz size bir ilaç kombinasyonu önerebilir. En sık kullanılan kombinasyonlar:
Alfa-bloker ile 5ARI
Alfa-bloker ile MRA
Bu tedavilerin amacı her iki ilacın yararının kombine edilmesidir. Birlikte kullanıldıkları zaman bu ilaçlar daha etkin olabilir. Ancak sıklıkla daha fazla yan etkiye sebep olabilir. Her ilacın yan etkilerinden önceki kısımlarda bahsedilmiştir. Kombinasyon tedavisi orta veya şiddetli belirtileri olan erkeklerde önerilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Prostat büyümesinde bitkisel ilaçlar işe yarar mı?
5 alfa-redüktaz inhibitörleri (finasterid, dutasterid) nasıl etki eder?
Muskarinik reseptör antagonistleri (MRA) prostat hastalarında ne zaman kullanılır?
PDE5 inhibitörleri (tadalafil vb.) prostat belirtilerinde kullanılır mı?
Prostat büyümesinde kombine ilaç tedavisi nedir?
Muayene ve randevu için bize ulaşın
Medical Park İzmir Hastanesi · Randevu: 0530 574 79 89 · 444 44 84
Randevu Al